İran'ın Rusya'dan 90 füze fırlatma sistemi sipariş ettiği iddia edildi

Financial Times'ın ulaştığı Rus savunma sanayisi belgelerine dayanan iddiaya göre İran, 2024-2025 döneminde Rusya'dan 90 adet füze fırlatma sistemi sipariş etti. Konuya ilişkin Moskova veya Tahran'dan bir açıklama aktarılmadı.

İddiaya göre Rusya'nın füze ve fırlatma sistemleri tasarım şirketlerinden Vympel, savunma sanayisi kuruluşu KB Maşinostroyeniya'ya (KBM) bir mektup gönderdi. Mayıs 2024 tarihli mektupta "APU-L" ve "APU-305" tipi fırlatma sistemlerinin bileşen teslimatlarının hızlandırılması istendi. Gecikmelerin dokuz sözleşmeyi riske atabileceği uyarısı da yapıldı.

"K-10" kod adı

Mektuba eklenen üretim takviminde dokuz müşteri yer aldı; bunların yedisi Rus, ikisi yabancı olarak kaydedildi. Belgelere göre Çin 192 adet "APU-305" tipi sistem sipariş etti. Rus savunma belgelerinde İran'ı tanımlamak için kullanıldığı belirtilen "K-10" kod adlı müşteri ise 90 adet "APU-L" tipi sistem talep etti.

Üretim belgelerinde, İran'a yönelik siparişin teslim edilip edilmediğine ilişkin herhangi bir bilgi bulunmuyor.

APU-L sistemi

APU-L fırlatma sistemlerinin, Rusya'nın LMUR ya da Izdeliye 305 adıyla bilinen hafif çok amaçlı güdümlü füzesini taşımak üzere tasarlandığı belirtiliyor. Hareketli hedefleri vurabilen füze 2022'de Rus ordusunun envanterine girdi ve Ukrayna'da yaygın biçimde kullanıldı. ABD Ordusu'nun Dünya Çapındaki Ekipman Kılavuzu'na göre APU-L sistemleri, Rusya'nın Mi-28 saldırı helikopterleri için geliştirildi.

İran'ın Rus yapımı Mi-28 helikopterlerini satın aldığı biliniyor. İranlı yetkililer, teslimat düzenlemelerinin Kasım 2023'te tamamlandığını duyurmuştu. Ocak 2026'da internette yayımlanan görüntülerde ise Tahran'daki bir havacılık tesisinde Mi-28 tipi bir helikopter görüldü.

Süpersonik füze iddiası

Financial Times'ın eylül ayında yayımladığı bir başka araştırmada ise Rusya'nın C430L kod adlı program kapsamında İran'a süpersonik seyir füzesi teknolojisi geliştirmesi için gizlice yardım ettiği öne sürülmüştü. Sızdırılmış Rus yazışmaları, seyahat kayıtları ve askeri patentlere dayandırılan iddiaya göre program 2023'te başladı. Rus mühendislerin İran'a birçok kez giderek yakıt sistemleri, yanma kararlılığı, hava girişi ve motor tasarımı konusunda tavsiyelerde bulunduğu ileri sürüldü.

Araştırmaya göre İran bir fırlatma sistemi geliştirdi ve testlerini yaptı; ancak füzenin operasyonel kullanıma girdiğini gösteren bir kanıt bulunamadı. Eski CIA askeri analisti ve İran uzmanı Jim Lamson, bu tür bir sistemin İranlılar için "ABD Donanması gemilerini tehdit edebilecek niteliksel olarak yeni bir stratejik silah sistemi" anlamına geleceğini söyledi.