Aliyev, Ankara'daki TDT Zirvesi'ne katılmayacak

Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, 30 Ekim'de Ankara'da toplanacak Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) 13. Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'ne katılmayacak. Azerbaycan'ın resmî haber ajansı Report'tan bugün yapılan duyuruya göre ülkeyi zirvede Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov temsil edecek.

Gerekçe olarak Aliyev'in önceden belirlenmiş programı gösterildi. Azerbaycan cephesinden yapılan açıklamada, Aliyev'in aynı gün Bakü'de ilk kez düzenlenen FIFA U-15 Dünya Şampiyonası ve Festivali'nin final maçı ile kapanış törenine katılacağı, finalistlere ödüllerini kendisinin takdim edeceği bildirildi. Azerbaycan heyetinin, zirve kapsamındaki diğer etkinliklerde de yer alacağı kaydedildi. Bayramov, TDT zirvesi çerçevesinde Ankara'da Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile bir araya geldi.

Karar, Azerbaycan okullarında başörtüsüne getirilen kısıtlamaların iki ülke arasında tartışma yarattığı bir dönemde geldi. Azerbaycan'da hükümet, okul üniformasının bütünlüğünü bozduğu ve eğitimin laiklik ilkesiyle bağdaşmadığı gerekçesiyle bazı ek giyim öğelerini yasaklamıştı. Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Oktay Saral, 13 Ekim'de sosyal medyadan yaptığı paylaşımda başörtülü öğrencilerin eğitim hakkının engellenmesini kabul edilemez bulmuştu. Bakü yönetiminin bunun ardından Saral'ın görevden alınmasını istediği öne sürüldü. Saral, 25 Ekim'de gazeteci Talat Atilla'ya yaptığı açıklamada Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın talimatıyla görevden ayrıldığını söyledi; bunun Azerbaycan'a ilişkin sözleriyle bağlantılı olup olmadığı sorusuna "Evet, öyle görünüyor" karşılığını verdi. Saral, ertesi gün de istifa ettiğini duyurdu.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, 21 Ekim'deki telefon görüşmesinde Aliyev'i zirveye bizzat davet etmişti. Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığına göre görüşmede ikili ilişkiler ile bölgesel ve küresel gelişmeler konuşulmuş, Erdoğan ayrıca Azerbaycan'ın bağımsızlığının 35. yıl dönümünü kutlamıştı. Gazeteci İsmail Saymaz'ın 28 Ekim'de yayımlanan haberinde, Azerbaycanlı kaynaklara dayanılarak Saral görevden ayrılmazsa Aliyev'in zirveye gelmeyeceği öne sürülmüştü. Saral'ın ayrılmasına rağmen Aliyev'in katılmayacağının duyurulması dikkat çekti.

Aliyev bugün, 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı dolayısıyla Erdoğan'a bir kutlama mesajı göndermişti. Mesajda Erdoğan'a "Aziz kardeşim" diye seslenen Aliyev, ilişkilerin tarihî dostluk ve kardeşlik bağlarına dayandığını belirtti. Şuşa Beyannamesi'ne de değinen Aliyev, şunları kaydetti: "2021 yılında sizinle birlikte imzaladığımız Şuşa Beyannamesi ile ülkelerimiz arasındaki ilişkiler en üst seviyeye, müttefiklik düzeyine ulaşarak nitelik bakımından yeni bir içerik ve anlam kazanmıştır."

Azerbaycan tarafı, katılmama kararının başörtüsü tartışmasıyla bağlantılı olup olmadığına dair bir açıklama yapmadı. Ankara'daki zirvede enerji, ticaret, ulaştırma ve bölgesel güvenlik gibi başlıkların ele alınması, TDT dönem başkanlığının da Azerbaycan'dan Türkiye'ye geçmesi bekleniyor.